Fisiltilar ve Ciglikar Psikyatri Merkezi

Genel özellikler, psikolojik nedenlerle orta çıkan bellek, bilinç, kimlik veya çevrenin algılanmasının kaybıdır. Herhangi bir beyin hasarı söz konusu değildir. Bu başlık altında 4 hastalık ele alınır

• Dissosiyatif Amnezi

A. Başlıca bozukluk, genellikle travmatik olan ya da stres doğuran önemli kişisel bilgileri sıradan bir unutkanlıkla açıklanamayacak bir biçimde anımsayamama epizod ya da epizodlarının olmasıdır.

B. Bozukluk sadece Disosiyatif kimlik ya da füg, travma sonrası stres bozukluğu ya da somatizasyon bozukluğu sırasında ortaya çıkmamaktadır ve bir maddenin ya da genel tıbbi bir durumun doğrudan fizyolojik etkilerine bağlı değildir.

 C. Bu semptomlar klinik açıdan belirgin bir strese ya da toplumsal, mesleki alanlarda ya da işlevselliğin önemli diğer alanlarında bozulmaya neden olur.

 

• Dissosiyatif Füg

  A. Başlıca bozukluk geçmişi unutup, birden beklenmedik bir biçimde evinden ya da alışageldiği işyerinden ayrılıp gitmektir.

  B. Kısmen ya da tamamen kişisel kimlik konfüzyonu ya da yeni bir kimliğe bürünme

  C. Bu bozukluk sadece Disosiyatif kimlik bozukluğu sırasında ortaya çıkmamaktadır ve bir maddenin ya da genel tıbbi bir durumun doğrudan fizyolojik etkilerine bağlı değildir.

     D. Bu semptomlar klinik açıdan belirgin bir strese ya da toplumsal, mesleki alanlarda yada işlevselliğin önemli diğer alanlarında bozulmaya neden olur.

Dissosiyatif amnezi ve fügün tedavisinde; genellikle hafıza kaybı  çok geçmeden düzelebildiği için sabırlı davranmak  ve bir süre beklemek genellikle yeterli olabilmektedir. Stres kaynağından uzak emin ve güvenilir bir ortamda bulunması yararlıdır. Psikoterapinin psikososyal  stres etmenleri ve hastanın başa çıkma yollarının belirlenmesi  ve uygun yollarla başa çıkma becerilerinin kazanmasına  yardımı olmaktadır.Psikoterapi ile birlikte hipnozda kullanılabilmektedir.

 

Dissosiyatif Kimlik Bozukluğu (Çoğul Kişilik Bozukluğu)

A. İki ya da daha fazla birbirinden ayrı kimliğin ya da kişilik durumunun varlığı (her birinin kendi içinde oldukça süreklilik gösteren çevre ve benlik algısı, ilişki kurma ve düşünce biçimi vardır)

B. Bu kimliklerden ya da kişilik durumlarından en az ikisi kişinin davranışlarını zaman zaman denetim altında tutar.

C. Önemli kişisel bilgileri sıradan bir unutkanlıkla açıklanamayacak bir biçimde unutma

D. Bu bozukluk bir maddenin ya da genel tıbbi bir durumun fizyolojik etkilerine bağlı değildir.

Tedavisi: Bazı vakalarda  belirtiler nedeniyle ilaç kullanılması gerekse bile psikoterapi tercih edilmektedir. Terapi sürecinde geçmişte yaşanılan  travmanın tedavisi, kişiliklerin bir araya getirilerek bir bütün oluşturulması ve bütünleşme sonrası  ortaya çıkan problemlerin çözümü üzerine çalışmaktadır.

 

• Depersonalizasyon Bozukluğu

A. Kişinin mental süreçlerinden ya da bedeninden ayrıldığı hissinin olduğu ya da sanki bunlara dışarıdan bir gözlemciymiş bakıyor olduğu, sürekli ya da yineleyen yaşantılarının olması

B. Depersonalizasyon yaşantısı sırasında gerçeği değerlendirme yetisi bozulmaz.

C. Bu semptomlar klinik açıdan belirgin bir strese ya da toplumsal, mesleki alanlarda ya da önemli diğer işlevsellik alanlarında bozulmaya neden olur

D. Depersonalizasyon yaşantısı sadece şizofreni,akut stres bozukluğu, panik bozukluğu ya da diğer bir disosiyatif bozukluk gibi başka bir mental bozukluğun gidişi sırasında ortaya çıkmamaktadır ve bir maddenin ya da genel tıbbi bir durumun doğrudan etkilerine bağlı değildir.

Tedavide depersonalizasyon başka bir bozukluğa bağlı olarak ortaya çıkmışsa öncelikle onun tedavi edilmesi gerekmektedir.  Hipnoz, duyarsızlaştırma  ve davranış tedavisinin yaralı olduğu düşünülmektedir. Altta yatan  psikososyal stres etmenleri ya da ruhsal rahatsızlıklara uygun terapi yöntemleri kullanılabilmektedir.